Solliciteren in een nieuw land is als het aangaan van een onbekend avontuur. Sinds mijn contract beëindigd is (31.12.23), heb ik tientallen cv’s en motivatiebrieven verstuurd en verschillende gesprekken gevoerd. Natuurlijk had ik bepaalde voorbereidingen en ervaring in mijn achterzak voor de interviews: NT2 Niveau 10 en inburgeringscursussen.
Als sociaal en integratieconsulent leverde ik effectieve dienstverlening voor Oekraïense vluchtelingen binnen het project “AMIEF”.
Als trainer gaf ik succesvolle trainingen, gebaseerd op het psycho-educatieve programma Mind-Spring, met focus op mentale weerbaarheid en empowerment.
Als vrijwilliger organiseerde ik, als onderdeel van het team, diverse succesvolle evenementen, zoals “Oekraïense Matinee” in De Centrale, de uitvoering van de “Kleurwedstrijd”, en “Samen Onder een Vlag” in Brugse Poort, een buurt met 13.500 inwoners. Daarnaast droeg ik bij aan het inspirerende project “Phoenix21”, dat gericht is op gemeenschapsopbouw en culturele integratie. Toch blijft de arbeidsmarkt uitdagend. Desondanks blijft de arbeidsmarkt uitdagend.
Het voelt soms alsof er een kloof is tussen wat nieuwkomers kunnen bijdragen en hoe dat wordt herkend. Vlaanderen kan zoveel meer halen uit het talent en de vaardigheden van nieuwkomers. Onze unieke mad-skills, geboren uit ervaringen en overlevingskracht, zijn een onbenutte bron.
Filters en muren tijdens sollicitaties
Elke sollicitatie voelt als een reeks obstakels. Er is de taalfilter: perfect Nederlands wordt verwacht. Daarna volgen jouw unieke competenties die je kunt inzetten binnen lokale organisaties. Als alles goed verloopt, moet je vervolgens door de verschillende ervaringfilters heen: algemene ervaring, geschikte ervaring, bijzondere ervaring en uiteindelijk specifieke ervaring.Het voelt alsof er steeds meer muren worden opgetrokken. Dit is niet alleen mijn ervaring; veel nieuwkomers ervaren hetzelfde. Het is alsof elk sollicitatieproces een experiment is waarin je steeds minder jezelf kunt zijn.
In eenzijdige vragen en situaties
Tijdens een gesprek kreeg ik een casusvraag: “Wat zou je doen als je leidinggevende, hysterisch schreeuwend, je kantoor binnenstormt?” Mijn antwoord was rustig: “Ik zou haar ruimte geven, luisteren en vragen wat ik kon doen om te helpen.” Later realiseerde ik me dat de vraag bedoeld was om mijn omgang met stress te testen. Toch kreeg ik geen kans om mijn aanpak of logica toe te lichten, waardoor ik achteraf twijfelde aan mijn antwoord.
Een andere vraag, over communicatie met jongere collega’s, voelde ook vreemd. Mijn antwoord – respectvol luisteren en samenwerken – bleek achteraf gericht op het feit dat het team jong en universitair geschoold was. Het benadrukte voor mij hoe stereotype vragen en vooroordelen de ruimte beperken om jezelf authentiek te presenteren.
De impact van stereotypen
HR-vragen kunnen soms verwarrend zijn. “Wat zou je het liefst willen doen?” vroeg iemand. Mijn spontane antwoord: “Op vakantie gaan, tijd hebben voor familie.” Pas later begreep ik dat de vraag over mijn ambitie binnen sociaal werk ging. Duidelijkheid in communicatie, van beide kanten, is essentieel om elkaar beter te begrijpen.
Overgekwalificeerd?
Een interim-bureau zei ooit dat ik “overgekwalificeerd” was. Ze maakten de absurde opmerking dat ik met mijn kwalificaties koffie kon drinken met de koning. Uit frustratie schreef ik een brief aan de koning – een grapje, maar het hielp me om deze ervaring mentaal te verwerken.
Ongelijke kansen
Voor functies waar onze talen en connecties belangrijk zijn, lijken we meer kans te maken. Zo duurde een sollicitatiegesprek voor zo’n functie maar 15 minuten. Maar voor andere functies duren gesprekken vaak 1 tot 2 uur, zonder resultaat. Het voelt oneerlijk. Bij interne aanwervingsprocedures in organisaties zie ik vaak dat Belgen worden gekozen, terwijl niet-Belgen vaker met tijdelijke of onzekere contracten eindigen. Zij zijn vaak de eersten die worden ontslagen.
Succesverhalen en mijlpalen
Niet alle ervaringen zijn negatief. Mijn BIS-stage bij de stad Gent was interessant, bruikbaar en reflectief dankzij de vriendelijke en warme werksfeer. Mijn taalstage blijft echter een keerpunt. Dankzij mijn inzet en samenwerking werd ik aangenomen als lid van het bestuur bij een lokale vzw. Het was een bewijs dat hard werk en betrokkenheid kunnen leiden tot erkenning en groei. Bovendien lanceren we nu nieuwe projecten om samenwoning op basis van gedeelde verantwoordelijkheid te verbeteren via kunst. Dit alles zonder slachtoffers.
Murphy’s Wet en solliciteren
Murphy’s Wet stelt: “Alles wat mis kan gaan, zal misgaan.” Dit geldt soms voor het betreden van een nieuwe positie. Nieuwkomers lijken vaak de minst gekwalificeerde, niet vanwege een gebrek aan vaardigheden, maar omdat het sollicitatieproces niet altijd hun unieke kwaliteiten herkent. Toch geloof ik dat met flexibiliteit, aanpassingsvermogen en een positieve houding deze perceptie kan worden doorbroken.
Conclusie
Mijn ervaringen met solliciteren en werken in België hebben me geleerd om veerkrachtig en oplossingsgericht te zijn. Ondanks de uitdagingen blijf ik streven naar inclusie en diversiteit op de werkvloer. Ik geloof dat mijn achtergrond en mad-skills een waardevolle bijdrage kunnen leveren aan organisaties. Mijn succes bij de vzw-sector bevestigt dat het mogelijk is om barrières te doorbreken. Samen kunnen we een inclusieve werkcultuur creëren waarin iedereen zijn volledige potentieel kan benutten.
